O system dozoru elektronicznego (SDE) mogą ubiegać się skazani spełniający ustawowe warunki: krótka kara, stałe miejsce zamieszkania i brak negatywnych przesłanek. Wniosek o SDE może złożyć sam skazany, jego obrońca, prokurator, kurator sądowy lub nawet dyrektor zakładu karnego. W praktyce inicjatywa często wychodzi od skazanego lub jego obrońcy, ale każdy wymieniony podmiot ma takie prawo.

Z punktu widzenia rodzaju przestępstw, SDE przysługuje głównie za lżejsze czyny. Ustawodawca wyłączył możliwość SDE w przypadku szczególnie niebezpiecznych przestępstw lub recydywy. Zgodnie z przepisami nie mogą ubiegać się o SDE skazani w warunkach recydywy (art. 64 par. 2 k.k.), recydywy popełniający przestępstwa seksualne (art. 64a) ani za przestępstwa wskazane w art. 65 k.k. (np. przestępczość zorganizowana, terroryzm, przestępstwa na szkodę Skarbu Państwa). Przykładowo SDE nie przysługuje skazanym za przestępstwa terrorystyczne czy działanie w zorganizowanych grupach przestępczych, za takie przewidziane są surowsze formy kontroli.

Zamiana kary więzienia na dozór elektroniczny.  Kto może z tego skorzystać?

Nowe przepisy (2023) umożliwiły skazanym przebywającym w zakładach karnych łatwiejszy dostęp do dozoru elektronicznego nawet w trakcie odbywania wyroku. Komisja penitencjarna w więzieniu może rozpatrzyć wniosek o zamianę kary na system dozoru elektronicznego (SDE), jeżeli wyrok nie przekracza 4 miesięcy. To oznacza, że osoba skazana na krótką karę może poprosić o przeniesienie jej do systemu elektronicznego, pod warunkiem, że spełnia pozostałe przesłanki (np. ma odpowiednie miejsce zamieszkania i pozytywną opinię wychowawczą).

W pozostałych przypadkach,  szczególnie gdy wymiar orzeczonej kary jest wyższy niż 4 miesiące  o udzieleniu zgody na SDE decyduje sąd penitencjarny. Sąd może zamienić część kary na dozór elektroniczny, jeżeli skazany rozpoczął już odbywanie kary i jego dotychczasowa postawa oraz zachowanie przemawiają za takim rozwiązaniem. W praktyce oznacza to, że skazany, który dobrze funkcjonuje w więzieniu i spełnia warunki (krótki okres do odbycia, brak zakazanych przestępstw, zgoda domowników itp.), może ubiegać się o odbycie reszty kary w systemie dozoru elektronicznego. 

Masz pytania? Skontaktuj się z kancelarią Adwokata Tomasza Leśnika. Pomożemy Ci złożyć odpowiedni wniosek oraz zrozumieć nowe rozwiązania prawne, dzięki którym możesz uniknąć części kary za kratami.

Przeczytaj także: